Hersenkronkelmorielje

Hersenkronkelmorielje (Morchella vulgaris)

Vielen tot voor kort de ′gewone′ morieljes nog alle onder de noemer Esculenta, inmiddels heeft onderzoek uitgewezen dat er in Nederland zeker 2 soorten binnen deze groep kunnen worden onderscheiden. Naast de Gewone morielje (M. esculenta) kennen we dan ook de Hersenkronkelmorielje (M. vulgaris).

Kenmerkend voor de Hersenkronkelmorielje is de oorspronkelijk licht- tot donkergrijze of grijsbruine kleur. De Gewone morielje heeft nooit een grijze tint. Oudere Hersenkronkels kunnen geel zijn door de sporen.
De steel van de Hersenkronkelmorielje heeft vaak een oranje gloed en is op beschadigde plekken oranje tot rood gekleurd, hoewel deze verkleuring weldra vervaagt. Ook is de voet van de steel meer verdikt dan die van de Gewone en tevens duidelijk gevoord tegenwoordig gegroefd bij de Gewone.
De hoed is met een bochtje aangehecht, de hoed van de Gewone morielje is recht aangehecht.
Op de grillig gevormde ribben zitten vaak oranje korstje, alveolen, deze kunnen gemakkelijk afgeveegd worden. Bij de Gewone morielje komen dergelijke alveolen slechts incidenteel voor. De holtes van de Gewone morielje zijn gelijkmatiger van vorm.

De Hersenkronkelmorielje lijkt de meest voorkomende soort in de duinen te zijn.
Kenmerken van het geslacht Morieljes  (Morchella) waartoe Hersenkronkelmorielje behoort.

Morieljes zijn, in tegenstelling tot de Verpa-soorten, eetbaar. Ze worden zelfs beschouwd als een culinair hoogtepuntje op paddestoelengebied. Helaas dus voor de morielje ..... en helaas dus voor iedereen die een paddestoel gewoon mooi kan vinden zonder dat het water hem in de mond loopt.
Morieljes zijn echte voorjaarspaddestoelen. De zwammen lijken op stinkzwammen (Phallus spp.) en vooral op stinkzwammen waarvan het gleba (de sporenlaag) verdwenen is. De stinkzwammen zijn echter basidiomyceten en geen zakjeszwammen.
De hoed bestaat eigenlijk uit met elkaar vergroeide bekertjes. In de bekers (de holtes) bevinden zich de sporen. De hoed zit vast of halfvast aan de steel. Bij Verpa-soorten balanceert de hoed bovenop de steel (slechts 1 bevestigingspunt).

Klik op de afbeelding voor vergrote weergave met beschrijvende tekst

SPECIFICATIES - hersenkronkelmorielje
familieMorieljes (Morchellaceae)
info familieTot deze familie behoren o.a. de Kegelmorielje, Gewone morielje, Kapjesmorielje, het Vingerhoedje en de Grote aderbekerzwam. Mooie voorjaarspaddestoelen met fantasierijke vormen. Veel van deze soorten zijn te vinden in de duinen (als je heel goed kunt zoeken).
naam hersenkronkelmorielje (Morchella vulgaris)
waar op kalkrijke bodem - bij es, iep, meidoorn, esdoorn, lijsterbes
sporeekleur variërend van licht- tot donkergrijs, grijsbruinm geel. Jong nooit geel.
hoed grillig gevormde holtes die in elkaar over lijken te lopen. Op de randen van de ribben vaak alveolen
steel vuilwit tot geelwit, geel, soms met oranje gloed
plaatjes -